दिल्लीच्या सरकारी शाळांमधील मुलांसाठी शिकण्याचा अनुभव आता थोडा वेगळा असेल. दिल्ली सरकारने शालेय शिक्षण प्रणालीमध्ये १० बॅगलेस डेज उपक्रम सुरू केल्यामुळे शालेय विद्यार्थ्यांना काही दिवसांसाठी पुस्तके आणि जड बॅगांच्या ओझ्यापासून मुक्तता मिळेल.
२०२६-२७ शैक्षणिक वर्षात इयत्ता पहिली ते आठवीच्या विद्यार्थ्यांसाठी हा उपक्रम राबविला जाईल. शिक्षण विभागाने १० बॅगलेस डेज सिस्टीमबाबत एक परिपत्रक जारी केले आहे.
मिळालेल्या माहितीनुसार, बॅगलेस डेज जानेवारी ते फेब्रुवारी २०२६ दरम्यान राबविले जातील. मुलांना आठवड्यातून दोन दिवस पुस्तके आणि बॅगांशिवाय शाळेत यावे लागेल. या दिवसांचा उद्देश मुलांना केवळ पुस्तकी शिक्षणात नव्हे तर क्रियाकलाप-आधारित शिक्षणात गुंतवणे आहे. जेणेकरून ते निरीक्षण करून, समजून घेऊन आणि कृती करून शिकू शकतील. या खास दिवसांमध्ये शाळा विविध उपक्रमांचे आयोजन करतील. यामध्ये पथनाट्ये, प्रश्नमंजुषा, विज्ञान प्रयोग, स्वयंपाक स्पर्धा, बागकाम आणि गट उपक्रम यांचा समावेश असेल.
मुलांना खेळाच्या माध्यमातून टीमवर्क, संवाद आणि समस्या सोडवणे यासारखी जीवन कौशल्ये शिकवण्यावरही भर दिला जाईल. अधिकाऱ्यांचे म्हणणे आहे की, ही संकल्पना राष्ट्रीय शिक्षण धोरण २०२० अंतर्गत सुरू करण्यात आली होती. ती गेल्या वर्षी सुरू झाली. यावेळी शाळांना चांगल्या नियोजनासह ती अंमलात आणण्याच्या सूचना देण्यात आल्या आहेत. समग्र शिक्षा, दिल्ली प्रत्येक शाळेला स्टेशनरी, फोटोकॉपी, बॅनर आणि इतर आवश्यक साहित्य खरेदी करण्यासाठी १३,५०० रुपयांची आर्थिक मदत देखील देत आहे.
सीएम स्कूलचे मुख्याध्यापक अवधेश झा सांगतात की, यावेळी शाळेने विद्यार्थ्यांना दोन गटात विभागले आहे. कनिष्ठ गटात इयत्ता पहिली ते पाचवीपर्यंतच्या विद्यार्थ्यांचा समावेश आहे. ज्यांच्यासाठी फॅन्सी ड्रेस, पथनाट्य आणि शारीरिक क्रियाकलापांचे आयोजन करण्यात आले आहे. वरिष्ठ गटात, ज्यामध्ये इयत्ता सहावी ते आठवीपर्यंतचे विद्यार्थी आहेत. त्यात विषयाशी संबंधित प्रश्नमंजुषा, प्रयोगशाळेतील व्यावहारिक खेळ आणि ग्रंथालय वाचन सत्रे समाविष्ट आहेत.
मंगोलपुरी येथील सरकारी सर्वोदय बाल विद्यालयाचे प्राचार्य रणवीर सिंग दलाल म्हणतात की, त्यांच्या शाळेने आधीच बॅगलेस डे पूर्ण केला आहे. कनिष्ठ विद्यार्थ्यांना शाळेच्या कॅम्पसमध्ये वनस्पती आणि झाडांबद्दल शिकण्याची आणि बागकाम करण्याची संधी मिळत आहे. वरिष्ठ विद्यार्थ्यांना ग्रंथालयासह शाळेच्या विविध क्षेत्रांचा शोध घेण्यास प्रोत्साहित केले जाते. एकंदरीत, दिल्लीच्या सरकारी शाळांमधील या उपक्रमाकडे मुलांसाठी अभ्यासाला ओझे न बनवता एक आकर्षक अनुभव बनवण्याचा प्रयत्न म्हणून पाहिले जात आहे.
