पुणे : ऑल सेंट्स हायस्कूलमधील इयत्ता पहिली, दुसरी, नववी आणि दहावीच्या विद्यार्थ्यांनी ४ ऑगस्ट रोजी शैक्षणिक भेटीअंतर्गत पुणे जनरल पोस्ट ऑफिस (GPO) येथे भेट देत टपाल विभागाच्या दैनंदिन कामकाजाचा प्रत्यक्ष अनुभव घेतला. वर्गातील पुस्तकी ज्ञानाला प्रत्यक्ष अनुभवाची जोड देण्याच्या उद्देशाने या शैक्षणिक भेटीचे आयोजन करण्यात आले होते.
या भेटीदरम्यान विद्यार्थ्यांना टपाल कार्यालयातील विविध विभागांची माहिती देण्यात आली. पत्रे आणि पार्सल स्वीकारल्यानंतर त्यांची छाननी, नोंदणी, शिक्कामोर्तब, वर्गीकरण आणि संबंधित ठिकाणी वितरण कशा पद्धतीने केले जाते, याची माहिती विद्यार्थ्यांनी प्रत्यक्ष पाहिली. टपाल सेवा सुरळीतपणे पार पाडण्यासाठी विविध कर्मचारी कोणत्या जबाबदाऱ्या पार पाडतात, याचीही विद्यार्थ्यांना माहिती मिळाली.
विद्यार्थ्यांना स्पीड पोस्ट, रजिस्टर पोस्ट, मनी ऑर्डर तसेच पोस्टल सेव्हिंग्ज योजना यांसारख्या विविध टपाल सेवांची माहिती देण्यात आली. नागरिकांच्या दैनंदिन जीवनात या सेवांचे महत्त्व काय आहे, तसेच देशाच्या विविध भागांतील नागरिकांना जोडण्याचे कार्य भारतीय टपाल विभाग कशा पद्धतीने करतो, हे विद्यार्थ्यांना समजावून सांगण्यात आले.
तंत्रज्ञानाच्या वाढत्या वापरामुळे पारंपरिक टपाल व्यवस्थेत झालेल्या बदलांची माहितीही विद्यार्थ्यांना देण्यात आली. आधुनिक संगणकीय प्रणाली, डिजिटल नोंदणी, ट्रॅकिंग सुविधा आणि जलद वितरण व्यवस्था यामुळे टपाल सेवांमध्ये झालेली कार्यक्षमता विद्यार्थ्यांनी जाणून घेतली. त्यामुळे पारंपरिक टपाल व्यवस्थेपासून आधुनिक डिजिटल टपाल सेवांपर्यंत झालेला प्रवास विद्यार्थ्यांसाठी विशेष आकर्षणाचा विषय ठरला.
लहान व मोठ्या वयोगटातील विद्यार्थ्यांना त्यांच्या आकलनानुसार टपाल विभागाच्या कार्यपद्धतीची माहिती देण्यात आली. प्रत्यक्ष कार्यालयाला भेट दिल्यामुळे विद्यार्थ्यांच्या मनात टपाल सेवांविषयी उत्सुकता निर्माण झाली. तसेच पत्रव्यवहार, पार्सल पाठविणे, बचत योजना आणि इतर टपाल सेवांचा प्रत्यक्ष जीवनात कसा उपयोग होतो, याची त्यांना अधिक स्पष्ट कल्पना आली.
या शैक्षणिक भेटीदरम्यान पोस्टमास्तर श्री. अमेय निमसुडकर आणि त्यांचे सहकारी श्री. कुलकर्णी यांनी विद्यार्थ्यांना विशेष मार्गदर्शन केले. त्यांनी टपाल कार्यालयातील विविध प्रक्रिया विद्यार्थ्यांना सोप्या भाषेत समजावून सांगत त्यांच्या प्रश्नांची उत्तरे दिली. विद्यार्थ्यांनीही उत्सुकतेने विविध बाबींची माहिती घेतली आणि टपाल विभागाच्या कार्यपद्धतीचे बारकाईने निरीक्षण केले.
ऑल सेंट्स हायस्कूलच्या मुख्याध्यापिका डॉ. मिसेस जेस्सी जयसिंग आणि उपमुख्याध्यापिका श्रीमती मरियम्मा बॉबी यांनी या उपक्रमाचे कौतुक केले. विद्यार्थ्यांना केवळ पाठ्यपुस्तकातून माहिती न देता प्रत्यक्ष अनुभवाच्या माध्यमातून शिक्षण देणे आवश्यक असल्याचे त्यांनी नमूद केले. अशा शैक्षणिक भेटींमुळे विद्यार्थ्यांच्या ज्ञानात भर पडण्याबरोबरच निरीक्षणशक्ती, जिज्ञासा आणि व्यवहारज्ञान विकसित होण्यास मदत होते.
ही शैक्षणिक भेट यशस्वी करण्यासाठी संबंधित वर्गांच्या शिक्षकांनी विशेष परिश्रम घेतले. विद्यार्थ्यांनीही या उपक्रमात उत्स्फूर्त सहभाग घेतला. वर्गाबाहेरील प्रत्यक्ष अनुभवातून मिळालेले ज्ञान विद्यार्थ्यांसाठी समृद्ध, उपयुक्त आणि ज्ञानवर्धक ठरले, अशी भावना यावेळी व्यक्त करण्यात आली.
प्रसिद्धीसाठी संक्षिप्त माहिती
उपक्रम : पुणे GPOला शैक्षणिक भेट
दिनांक : ४ ऑगस्ट
शाळा : ऑल सेंट्स हायस्कूल
सहभागी विद्यार्थी : इयत्ता १ ली, २ री, ९ वी आणि १० वी
मार्गदर्शन : पोस्टमास्तर श्री. अमेय निमसुडकर व श्री. कुलकर्णी
उद्देश : टपाल विभागाची प्रत्यक्ष कार्यप्रणाली आणि विविध टपाल सेवांची विद्यार्थ्यांना माहिती करून देणे.











