पुणे, दि. २४ ऑगस्ट २०२६ : हिंजवडी ते शिवाजीनगर या बहुप्रतीक्षित पुणे मेट्रो मार्गिका-३च्या पहिल्या टप्प्याचे काम जवळपास पूर्ण झाले असून, प्रवासी सेवा सुरू करण्यासाठी आवश्यक असलेली सुरक्षा मंजुरी मिळाल्याने या मार्गिकेवर मेट्रो सेवा सुरू करण्याचा मार्ग मोकळा झाला आहे. मात्र, अधिकृत उद्घाटनाची तारीख अद्याप निश्चित झालेली नसल्याने पुणेकरांना या बहुप्रतीक्षित सेवेच्या उद्घाटनाची प्रतीक्षा आहे. दरम्यान, मार्गावरील आणखी चार स्थानकांच्या सुरक्षाविषयक तपासणीसाठी आवश्यक तांत्रिक माहिती आणि कागदपत्रे तयार करण्याचे काम सुरू असून, लवकरच या स्थानकांच्या तपासणीसाठी मेट्रो रेल्वे सुरक्षा आयुक्तांकडे (CMRS) प्रस्ताव सादर करण्यात येणार आहे.
पुणे महानगर प्रदेश विकास प्राधिकरणामार्फत (PMRDA) राबविण्यात येत असलेला मेट्रो मार्गिका-३ हा पुणे शहर आणि हिंजवडी आयटी परिसराला जोडणारा महत्त्वाचा वाहतूक प्रकल्प आहे. सुमारे २३.२०३ किलोमीटर लांबीच्या या मार्गावर एकूण २३ स्थानके प्रस्तावित आहेत. या मार्गिकेमुळे हिंजवडीतील राजीव गांधी आयटी पार्क, बालेवाडी, वाकड आणि शिवाजीनगर या महत्त्वाच्या भागांदरम्यान सार्वजनिक वाहतुकीची सुविधा अधिक सक्षम होण्याची अपेक्षा आहे.
पहिल्या टप्प्यातील १२ स्थानकांना सुरक्षा मंजुरी
माण ते आर. के. लक्ष्मण म्युझियम (बालेवाडी) या सुमारे १३ किलोमीटर लांबीच्या पहिल्या टप्प्यातील १२ स्थानकांना प्रवासी सेवा सुरू करण्यासाठी मेट्रो रेल्वे सुरक्षा आयुक्तांकडून (CMRS) २३ जुलै २०२६ रोजी तात्पुरती सुरक्षा मंजुरी देण्यात आली आहे.
सुरक्षा मंजुरी मिळाल्यानंतर या मार्गिकेवर प्रवासी वाहतूक सुरू करण्यासाठी आवश्यक असलेली महत्त्वाची प्रक्रिया पूर्ण झाली आहे. त्यामुळे आता अधिकृत उद्घाटनाची तारीख निश्चित होण्याची प्रतीक्षा आहे. PMRDAकडून उद्घाटनाच्या तारखेबाबत मुख्यमंत्री कार्यालयाशी पत्रव्यवहार करण्यात आला आहे.
मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी या मेट्रो मार्गिकेच्या उद्घाटनासाठी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांना निमंत्रण दिल्याचेही समोर आले आहे. त्यामुळे उद्घाटनाची तारीख शासनस्तरावर निश्चित होण्याची शक्यता आहे. अधिकृत तारीख जाहीर झाल्यानंतर प्रवाशांना मेट्रो सेवेच्या प्रत्यक्ष प्रारंभाबाबत स्पष्टता मिळणार आहे.
आणखी चार स्थानकांच्या सुरक्षातपासणीची तयारी
पहिल्या टप्प्यातील १२ स्थानकांना सुरक्षा मंजुरी मिळाल्यानंतर आता मार्गिकेवरील आणखी चार महत्त्वाच्या स्थानकांच्या सुरक्षातपासणीची तयारी सुरू करण्यात आली आहे.
सकाळनगर, विद्यापीठ, आरबीआय आणि जिल्हा न्यायालय या चार स्थानकांचे काम अंतिम टप्प्यात असून, या स्थानकांशी संबंधित आवश्यक तांत्रिक माहिती, सुरक्षा कागदपत्रे आणि इतर आवश्यक तपशील तयार करून संबंधित प्रक्रियेत सादर करण्याचे काम सुरू आहे.
कागदपत्रांची आणि तांत्रिक माहितीची प्रक्रिया पूर्ण झाल्यानंतर या चार स्थानकांच्या सुरक्षा तपासणीसाठी CMRSकडे प्रस्ताव पाठविण्यात येणार आहे. CMRSकडून सुरक्षा मंजुरी मिळाल्यानंतर या स्थानकांचा प्रवासी सेवेत समावेश करण्याचा मार्ग मोकळा होणार आहे.
त्यामुळे आगामी काळात मार्गिका-३ची प्रवासी सेवा टप्प्याटप्प्याने विस्तारित होण्याची शक्यता आहे.
प्रकल्पाचे ९६.५ टक्के काम पूर्ण
पुणे मेट्रो मार्गिका-३च्या संपूर्ण प्रकल्पाचे सुमारे ९६.५ टक्के काम पूर्ण झाले असल्याची माहिती आहे. पहिल्या टप्प्यातील बहुतांश कामे पूर्ण झाली असून काही किरकोळ कामे अंतिम टप्प्यात आहेत. काही स्थानकांवर विशेषतः जिन्यांशी संबंधित कामे सुरू असल्याचे अधिकाऱ्यांकडून सांगण्यात आले आहे.
उर्वरित चार स्थानकांवरील कामेही अंतिम टप्प्यात असून, सुरक्षा तपासणी आणि आवश्यक मंजुरीची प्रक्रिया पूर्ण झाल्यानंतर त्यांचा प्रवासी सेवेत समावेश करण्याचे नियोजन आहे.
हिंजवडी आयटी परिसरातील वाहतूक कोंडीला दिलासा मिळण्याची अपेक्षा
हिंजवडी हे पुण्यातील प्रमुख आयटी केंद्रांपैकी एक आहे. या परिसरात दररोज मोठ्या संख्येने कर्मचारी, विद्यार्थी आणि नागरिक ये-जा करतात. त्यामुळे सकाळी आणि सायंकाळी गर्दीच्या वेळेत हिंजवडी, वाकड, बालेवाडी आणि शिवाजीनगर परिसरात वाहतूक कोंडीची समस्या निर्माण होते.
मेट्रो मार्गिका-३ सुरू झाल्यानंतर या भागातील सार्वजनिक वाहतूक व्यवस्था अधिक सक्षम होण्याची अपेक्षा आहे. विशेषतः हिंजवडी आयटी पार्कमध्ये काम करणाऱ्या कर्मचाऱ्यांना मेट्रो सेवेमुळे अधिक वेगवान, सुरक्षित आणि सुविधाजनक प्रवासाचा पर्याय उपलब्ध होऊ शकतो.
मेट्रो सेवेमुळे रस्ते वाहतुकीवरील ताण कमी होण्यास तसेच खासगी वाहनांवरील अवलंबित्व कमी करण्यास मदत होण्याची शक्यता आहे. परिणामी प्रवासाचा वेळ कमी होण्याबरोबरच प्रमुख रस्त्यांवरील वाहतूक कोंडी कमी करण्यासही हातभार लागू शकतो.
पुणेकरांचे उद्घाटनाकडे लक्ष
मार्गिका-३च्या पहिल्या टप्प्याला सुरक्षा मंजुरी मिळाल्यामुळे मेट्रो सेवा सुरू होण्याची प्रतीक्षा आता अंतिम टप्प्यात पोहोचली आहे. मात्र, अधिकृत उद्घाटनाची तारीख अद्याप जाहीर झालेली नसल्याने पुणेकर, हिंजवडी आयटी पार्कमधील कर्मचारी आणि नियमित प्रवासी या तारखेची उत्सुकतेने वाट पाहत आहेत.
दरम्यान, आणखी चार स्थानकांच्या सुरक्षा तपासणीसाठी प्रस्ताव सादर करण्याची प्रक्रिया सुरू झाल्याने मेट्रो मार्गिका-३च्या विस्तारालाही वेग येण्याची अपेक्षा आहे.
पुणे शहरातील वाढती लोकसंख्या, वाहनांची संख्या आणि वाहतूक कोंडी लक्षात घेता सार्वजनिक वाहतूक व्यवस्था सक्षम करण्यासाठी मेट्रो मार्गिका-३ महत्त्वाची ठरणार आहे. हिंजवडी आणि पुणे शहरादरम्यान जलद सार्वजनिक वाहतूक सुविधा उपलब्ध झाल्यास नागरिकांच्या दैनंदिन प्रवासाला मोठा दिलासा मिळण्याची शक्यता आहे.
एकूणच, पुणे मेट्रो मार्गिका-३च्या पहिल्या टप्प्याला सुरक्षा मंजुरी मिळाल्याने प्रवासी सेवा सुरू करण्यासाठी आवश्यक प्रक्रिया महत्त्वाच्या टप्प्यावर पोहोचली आहे. आता अधिकृत उद्घाटनाची तारीख निश्चित होण्याची प्रतीक्षा असून, त्याचवेळी आणखी चार स्थानकांच्या सुरक्षाविषयक तपासणीची तयारी सुरू झाली आहे. त्यामुळे पुणे मेट्रो मार्गिका-३चा विस्तार आणि प्रवासी सेवा सुरू होण्याकडे पुणेकरांचे लक्ष लागले आहे.











